Objawy chorób prostaty

Prostata, czyli gruczoł krokowy, ma wielkość kasztana. Znajduje się tuż pod pęcherzem moczowym. Stercz (prostata) na pewnym odcinku otacza cewkę moczową (cewka przeszywa prostatę) i takie ułożenie jest przyczyną większości schorzeń gruczołu krokowego. Choroby prostaty, choć pozornie błahe, mogą nie tylko upośledzić w sposób znaczący jakość życia, ale także doprowadzić do śmierci. Dlatego warto znać objawy chorób prostaty i odpowiednio wcześnie zgłosić się do urologa. Jak objawia się łagodny przerost prostaty? Czy rak prostaty boli?

Co to jest prostata?

Prostata jest gruczołem występującym tylko u mężczyzn. U kobiet znajduje się tylko skrawek tkanki, który stanowi pozostałość po zawiązku prostaty. Nie może się on rozwinąć, gdyż u kobiet występuje zbyt mało testosteronu. To właśnie testosteron - męski hormon płciowy powoduje wzrost prostaty. Prostata bowiem pełni bardzo ważną funkcję w męskim życiu płciowym. Jej rolą jest produkcja większości składników nasienia. Oczywiście plemniki powstają w jądrach. Przepływają przez nasieniowody do cewki moczowej w miejscu gdzie otoczona otacza ją prostata. Plemniki nie przeżyłyby długo na zewnątrz ciała mężczyzny bez odpowiedniego odżywienia i nawilżenia. To właśnie za to odpowiada gruczoł krokowy. Produkuje płyn bogaty w prostaglandyny i fruktozę, który pozwala plemnikom dokonać zapłodnienia (co często następuje kilka dni od stosunku).

Łagodny przerost prostaty

Prostata jest gruczołem hormonozależnym. Jej powstanie oraz wzrost uzależnione są od testosteronu. Męskie hormony płciowe zapewniają prawidłowe funkcjonowanie prostaty przez wiele lat. Jedank czasami działanie hormonów płciowych przez 50, 60 a nawet 70 lat sprawia, że gruczoł krokowy rozwija się bardziej, niż jest to potrzebne. Jeśli prostata znacząco urośnie, mamy do czynienia z łagodnym przerostem prostaty chorobą, dotykającą zwykle starszych mężczyzn.
Objawy łagodnego przerostu prostaty wynikają z faktu, że cewka moczowa przechodzi przez tkankę gruczołu. Jeśli ta ostatnia zbytnio przerośnie, zaczyna uciskać na cewkę moczową.

Łagodny przerost prostaty - objawy

Początkowo objawia się to częstym parciem na mocz. Osoba chora zaczyna często wychodzić do toalety, by oddać po kilkadziesiąt mililitrów moczu. Kolejnym bardzo ważnym objawem jest nykturia, czyli nocne oddawanie moczu. Jeżeli mężczyzna oddaje mocz częściej niż raz w przeciągu nocy, to koniecznie musi zgłosić się do lekarza. Nykturia to nie tylko objaw łagodnego przerostu prostaty, ale też wielu innych chorób jak nadciśnienie, niewydolność serca czy przewlekła choroba nerek. Bardziej zaawansowana postać łagodnego przerostu stercza powoduje zaleganie moczu. Mimo że mocz został oddany dosłownie przed chwilą, jego część zalega w pęcherzu. Jest to o tyle niebezpieczne, że sprzyja zakażeniom dolnych dróg moczowych. Niekiedy gruczoł krokowy przerasta tak bardzo, że możliwe jest oddawanie moczu jedynie w sposób przerywany a w zaawansowanych przypadkach kropla po kropli. Tak więc oddanie 1,5 litra moczu kroplami zaczyna być bardzo uciążliwe.

Łagodny przerost prostaty - wpływ na zdrowie

Łagodny przerost prostaty wydaje się być chorobą bardzo nieprzyjemną, jednak niegroźną. Nic bardziej mylnego! Jeśli z jakiegoś powodu, na przykład podrażnienia lub zakażenia wystąpi obrzęk przerośniętej prostaty, może dojść do ostrego zatrzymania moczu. To sytuacja, w której chory w ogóle nie może się załatwić mimo pełnego pęcherza. Prowadzi to do pozanerkowej niewydolności nerek i zatrucia organizmu toksynami. Jest to stan bezpośredniego zagrożenia życia, bowiem w przeciągu kilkunastu godzin może wystąpić obrzęk płuc prowadzący do zgonu.

Rak prostaty

Rak prostaty to nowotwór złośliwy i jak najbardziej może doprowadzić do śmierci. Jednak jego wzrost jest bardzo powolny. Tak więc, kiedy powoduje już objawy, takie jak zatrzymanie moczu, guz w podbrzuszu czy bóle kości (z powodu przerzutów), zwykle nie da się go wyleczyć. Dlatego bardzo ważne jest wykrycie raka prostaty we stadium wczesnym, kiedy nie wywołuje żadnych objawów. Tylko wtedy można go całkowicie wyleczyć.

Choroby prostaty - badania diagnostyczne

Aby uchwycić rozwój nowotworu, należy wykonywać badania przesiewowe, które są najlepszym sposobem na uchronienie się przed konsekwencjami rozwoju guza. Żadne pojedyncze badanie nie daje gwarancji wczesnego wykrycia raka. Dopiero połączenie ich wszystkich oraz regularne wykonywanie począwszy od 50. roku życia, pozwala wcześnie go rozpoznać. W diagnostyce raka prostaty stosuje się:

• badanie PSA (ang. Prostate Specific Antigen) - jest to badanie wykonywane z krwi. Wzrost PSA powyżej 4ng/ml oznacza duże prawdopodobieństwo obecności nowotworu,
• badanie per rectum - to badanie wykonywane przez lekarza za pomocą palca wsuniętego do odbytu. Nie jest zbyt komfortowe, ale to najlepsza metoda pozwalająca na ocenę prostaty i ewentualnego nowotworu,
• TRUS, czyli przezodbytnicza ultrasonografia - wykonuje się ją tylko wtedy, gdy w dwóch poprzednich badaniach zauważono coś niepokojącego. Pozawala przeprowadzić biopsję (pobranie igłą fragmentu tkanki) w bezpieczny i celowany sposób.

Zapalenie prostaty

Jest to najbardziej dokuczliwa z przypadłości dotykających prostatę. Zwykle wynika z bakteryjnego zapalenia w obrębie gruczołu. Charakteryzuje się silnym bólem o charakterze pieczenia, który dochodzi z okolic narządów płciowych. Chory na zapalenie prostaty odczuwa pieczenie w głębi miednicy, które słabnie w czasie oddawania moczu, ale nasila się tuż po. Dzieje się tak dlatego, że proces oddawania moczu kończy się zaciśnięciem wewnętrznego zwieracza cewki moczowej, który znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie prostaty.

Prostata to ważny narząd a jego schorzenia mogą być potencjalnie śmiertelne. Dlatego bardzo ważne jest, by przy pierwszych objawach choroby prostaty pójść do lekarza. Nie należy wstydzić się badania per rectum, ponieważ może uratować życie.